Eerste duurzame wijkprojecten van start

9 bewonersgroepen uit 7 verschillende Gentse wijken zetten samen in op energiebesparing of CO2-reductie in Gent. Nieuwe projecten kan je indienen tot 29 februari 2016.

Op 9 juli 2015 keurde het Gentse schepencollege de allereerste subsidieaanvragen voor ‘Duurzame Wijken' goed. De eerste Gentse duurzame wijkprojecten zijn nu van start gegaan.

 

Samen in actie 

Met de subsidie ‘Duurzame Wijken’ ondersteunt de Stad Gent buurtbewoners die gezamenlijke projecten opzetten om op wijkniveau energie te besparen en de CO2-uitstoot te verlagen. Deze nieuwe subsidie is een belangrijk instrument in de uitvoering van het klimaatplan, op weg naar een klimaatneutraal Gent. Gentenaars kunnen samen innovatieve projecten bedenken en uitwerken om hun wijk duurzamer te maken. 

 

Een expert helpt bij uitvoering

Met de subsidie ‘Duurzame Wijken’ zullen de bewonersgroepen een expert inhuren die hen helpt om hun project uit te werken. Dat kan gaan over het ontwikkelen van financiële modellen, of over het opstellen van een businessplan, draaiboek of haalbaarheidsstudie. Of ze kunnen er begeleiding in de organisatie van een groepsaankoop mee financieren.

Van de eerste lichting projecten keurde een jury 9 projecten uit 7 verschillende wijken goed. De thema’s waarrond de buurtgroepen werken zijn heel divers: energiezuinig (ver)bouwen, collectieve energievoorziening, verlichting, groendaken, duurzame voeding…

Een overzicht van deze eerste duurzame wijkprojecten in Gent:

 

De Wijkwerf

In de wijk Macharius-Heirnis wil vzw Buren van de Abdij, samen met de energiecoöperatie EnerGent en middenveldorganisaties, buurtbewoners overtuigen om hun woning beter te isoleren (dak, gevels, spouw, superisolerend glas) en energiezuiniger te verwarmen (betere stookinstallatie). De bewonersgroep zal buren warm maken voor het gratis bouwadvies, de renovatiebegeleiding en de premies die de Stad aanbiedt. Door het organiseren van een groepsaankoop dak-, gevel-, en spouwisolatie en superisolerend glas (materiaal en/of uitvoering van de werken) en verwarmingstoestellen zal de Wijkwerf energiezuinige renovatie in de wijk ook betaalbaarder maken. Het samen aanpakken van huizen uit de buurt maakt de renovatie ook laagdrempeliger en minder stresserend voor de verbouwers.

 

LED-CO2ncerten

Een bewonersgroep uit de buurt van de Papegaaistraat in het centrum van Gent (vzw Papegay) zal buurtbewoners stimuleren om energie te besparen door te kiezen voor LED-verlichting en andere LED-oplossingen zoals beeldschermen. Door zogenaamde LED CO2ncerten en andere activiteiten op verschillende locaties in de wijk (bijvoorbeeld in huiskamers of ateliers) te organiseren zal vzw Papegay buurtbewoners warm maken voor LED-oplossingen. Tijdens deze activiteiten kunnen buurtbewoners kennis maken met LED en er vragen over stellen. Op het slotconcert in december zal de groep een groepsaankoop lanceren voor alle geïnteresseerde buurtbewoners .

 

Collectief groendak op garageboxen

De buren van de nieuwe wijk Rietedries in Wondelgem willen hun buurt zo ‘groen’ mogelijk maken, en willen daarom met buurtbewoners een groendak aanleggen op 32 garageboxen. Een expert begeleidt hen in het technische proces (onderzoeken van de draagkracht, het afvoeren van water, beplanting, …). Om de ingreep betaalbaarder te maken organiseert de burengroep een groepsaankoop. Daarnaast trekt het burencollectief het project zodat de deelnemende buurtbewoners ontzorgd worden. Vóór de werken door hen te informeren over voor- en nadelen, kosten voor aanleg, tijd voor onderhoud, enzovoort. Tijdens het project  volgt het collectief de werken op. En erna helpt de groep bij het aanvragen van de subsidie voor groendaken en opvolgen van het project. De groep zal hun aanpak en resultaten van dit project neerschrijven in een draaiboek zodat ook andere buurten hiermee aan de slag kunnen.

 

Collectieve duurzame energievoorziening in oude Champignonkwekerij

In maart 2015 wees sogent de oude Champignonkwekerij in de wijk Dampoort toe aan de cohousingroep JEAN om er een cohousingproject uit werken met 9 gezinswoningen en één inclusiewoning. Zij willen in dit cohousingproject gaan voor een collectieve duurzame energievoorziening. Met de ‘Duurzame Wijken’ subsidie zullen zij onderzoeken of een collectieve warmtepomp met verticale boringen technisch en economische haalbaar is.

Ook zal de groep onderzoeken of het haalbaar is om een CVBA of een andere structuur op zetten die het voor de bewoners mogelijk maakt om elk naar eigen vermogen te investeren in de collectieve energieproductie. Daarbij zou de CVBA energie leveren aan de coöperanten.

 

Warmtenet in CO2-neutrale wijk in Oostakker

Ook cohousingproject Aan de Ratte in Oostakker onderzoekt met deze subsidie een collectieve energievoorziening. In het najaar van 2015 start de bouw van een cohousing woonwijk met 15 huizen. De initiatiefnemers van dit duurzame wijkproject willen deze huizen aansluiten op een collectief warmtenet gevoed met een centrale ‘stookkamer’. Die wordt gerealiseerd met een warmtepomp met diepteboringen. Hierdoor valt het warmtenet in de klasse ‘zeer lage temperatuur’ netwerk onder de 40 graden. Op technisch vlak gaat het hier om pionierswerk. Daarom en ook door de complexiteit van dit project en het pionierswerk gebruiken ze de subsidie ‘Duurzame Wijken’ om zich bij te laten staan door technische experts. Beide cohousingprojecten zijn in contact met elkaar voor uitwisseling van ideeën.

 

Varkens en kippen als afvalverwerker in de buurt

Sinds begin juli 2015 hebben enkele buren uit Oud-Gentbrugge drie stadsvarkens in hun wijk gezet. Met de subsidie ‘Duurzame Wijken’ gaan ze vanuit hun ervaringen een draaiboek opstellen voor andere buurten die een gelijkaardig project op poten willen zetten. Daarnaast ontwikkelen ze ook een (terug)verdienmodel dat kosten en opbrengsten van projecten met varkens en kippen als afvalverwerker in de buurt in kaart brengt en aantoont op welke manier ze financieel haalbaar kunnen zijn. Hiervoor  gebruiken ze de expertise van vzw het Spilvarken die in 2014 een gelijkaardig succesvol project deed aan de Bijlokesite in het kader van Atelier De Stad.

 

Land in Zicht

Stadscollectief gURBS organiseert met de subsidie ‘Duurzame Wijken’ in de zomer van 2015 wijkateliers waarin wijkbewoners onder professionele begeleiding beelden vormen van hun “droomwijk”. Zo is de “leefboulevard” een experiment waarbij bewoners, handelaars en passanten van de Land van Waaslaan hun straat onder handen nemen en ombouwen tot hun droomboulevard: zowel op het vlak van leefmilieu als op het vlak van samenleven. Deze zoektocht vindt haar climax in een  groots verbeeldings- en toonmoment op de Autovrije Zondag in september. Daarna werkt het collectief verder aan een buurtvisie op leven in een CO2-armere wijk.

 

Rollend fonds voor kwetsbare bewoners

Met de subsidie ‘Duurzame Wijken’ wil Community Land Trust (CLT) Gent een nieuw financieel model uitwerken voor de voorfinanciering van energiezuinige renovaties bij kwetsbare bewoners. Zowel huurders als noodkopers zullen hier beroep op kunnen doen. Om energiezuinige woningen meer betaalbaar te maken voor kwetsbare groepen zal CLT Gent investeren in de energiezuinige renovatie van bestaande woningen of gemeenschapsgrond voor nieuwbouwwoningen aanbieden. Deze investeringen keren terug naar de CLT gemeenschap wanneer de bewoner zijn woning verlaat. Op dat moment kunnen de middelen opnieuw ingezet worden voor een nieuwe bewoner. Zo wordt een rollend fonds gecreëerd.

 

Living Lab ‘duurzaam bouwen’

Living Lab, een groep buurtbewoners in Sint-Amandsberg en Dampoort, wil een experimenteerplek waar kan gewerkt worden aan de ontwikkeling van compacte, duurzame, betaalbare woningen. Organisaties, bedrijven, academische instellingen en individuen kunnen op deze plek experimenteren met duurzame materialen, innovatieve bouwtechnieken en betaalbare oplossingen voor een energiezuinige woning in de stad. De groep wil ook onderzoeken of er kan gewerkt worden met low-tech doe-het-zelf technieken, waarmee buurtbewoners zelf kunnen experimenteren. Met de subsidie ‘Duurzame Wijken’ wil het Living Lab ‘duurzaam bouwen’ een haalbaarheidsstudie uitvoeren en een concreet businessplan laten ontwikkelen.

 

Ook inspiratie? 

Heb je ook een idee om samen met je buren aan de slag te gaan? 

De volgende indienronde voor duurzame wijkprojecten loopt tot 29 februari 2016.

Buurtbewoners met ideeën kunnen die vooraf aftoetsen bij de Dienst Milieu en Klimaat. 

 

Dienst Milieu en Klimaat, Woodrow Wilsonplein 1, 9000 Gent

tel 09 268 23 00

sofie.verhoeven@stad.gent

Meer foto's